Pedi-Scoliometer voor het meten van romprotatie en rugasymmetrie

De Pedi-Scoliometer is een handmatig meetinstrument voor het beoordelen van romprotatie en asymmetrie van de rug. Het instrument wordt tijdens een vooroverbuigtest dwars op de rug geplaatst, waarna de hoek van de romprotatie direct op de schaal kan worden afgelezen.

Deze scoliometer is bedoeld voor professioneel gebruik binnen onder andere fysiotherapie, orthopedie, jeugdgezondheidszorg en scoliosescreening. Het compacte ontwerp maakt het instrument praktisch voor onderzoek in de behandelkamer en voor screenings op locatie.

• Scoliometer voor het meten van de hoek van romprotatie
• Ondersteunt het objectiveren van rugasymmetrie
• Direct afleesbare handmatige schaal
• Geschikt voor de vooroverbuigtest
• Niet-invasieve meting zonder stralingsbelasting
• Compact en gemakkelijk mee te nemen
• Geschikt voor herhaalde metingen en monitoring
• Voor professioneel gebruik binnen onderzoek en screening

Wat meet een scoliometer?

Een scoliometer meet de hoek van romprotatie. In Engelstalige vakinformatie wordt dit meestal aangeduid als Angle of Trunk Rotation of ATR.

Bij een voorovergebogen houding kan een rotatie van de wervelkolom zichtbaar worden als een asymmetrie van de ribbenkast of de lumbale regio. De scoliometer helpt deze asymmetrie in graden vast te leggen.

Het instrument kan ondersteuning bieden bij:

• het signaleren van een ribprominentie of lumbale asymmetrie;
• het objectiveren van bevindingen tijdens de vooroverbuigtest;
• het vergelijken van opeenvolgende metingen;
• het bepalen van de locatie van de grootste romprotatie;
• het ondersteunen van besluitvorming over eventueel vervolgonderzoek.

Een scoliometermeting is een screenings- en onderzoeksbevinding. Het instrument stelt niet zelfstandig vast of iemand scoliose heeft.

Verschil tussen romprotatie en scoliose

Scoliose is een driedimensionale afwijking van de wervelkolom en romp. Daarbij kunnen een zijwaartse kromming, rotatie van de wervels en veranderingen in het profiel van de wervelkolom gezamenlijk aanwezig zijn.

De uitkomst van een scoliometermeting en de Cobb-hoek mogen daarom niet als dezelfde waarde worden geïnterpreteerd.

Hoe gebruikt u de Pedi-Scoliometer?

Een veelgebruikte toepassing is de combinatie met de vooroverbuigtest. Voor betrouwbare vergelijking is het belangrijk om iedere meting zo veel mogelijk op dezelfde manier uit te voeren.

1. Laat de onderzochte persoon rechtop staan met de voeten in een afgesproken positie.
2. Laat de persoon rustig vooroverbuigen met ontspannen armen.
3. Bekijk de rug van achteren en let op asymmetrie van ribbenkast en lumbale regio.
4. Plaats de scoliometer dwars op de rug en loodrecht op de lengteas van de wervelkolom.
5. Beweeg het instrument langs de relevante rugregio.
6. Zoek het niveau met de grootste gemeten romprotatie.
7. Lees de waarde af zonder het instrument in de huid te drukken.
8. Noteer de waarde, lichaamszijde, rugregio en meetpositie.

Volg altijd het professionele onderzoeksprotocol van uw organisatie, opleiding of beroepsgroep. Meetwaarden worden betrouwbaarder vergelijkbaar wanneer houding, voetpositie, meetrichting en notatie bij iedere meting gelijk blijven.

Vooroverbuigtest en rugasymmetrie

Tijdens de vooroverbuigtest wordt een rotatoire asymmetrie van de romp vaak beter zichtbaar. In de thoracale regio kan dit zich tonen als een ribprominentie. Lager in de rug kan een asymmetrie van de lumbale spieren of flank zichtbaar zijn.

De Pedi-Scoliometer maakt het mogelijk deze zichtbare asymmetrie in een meetwaarde uit te drukken. Dat is nauwkeuriger voor verslaglegging dan uitsluitend omschrijvingen als licht, matig of duidelijk asymmetrisch.

Geschikt voor kinderen, jongeren en volwassenen

Scoliose wordt vaak tijdens de groei zichtbaar, waardoor scoliometers veel worden gebruikt bij kinderen en adolescenten. Het instrument is echter niet uitsluitend bedoeld voor kinderen vanaf één vaste leeftijd.

Gebruik kan relevant zijn bij:

• kinderen en jongeren tijdens de groei;
• personen bij wie rugasymmetrie wordt waargenomen;
• volwassenen met een bekende wervelkolomafwijking;
• periodieke controle binnen een professioneel behandel- of monitoringsplan;
• onderzoek voor en na een afgesproken interventie.

De juiste onderzoeksfrequentie en eventuele verwijscriteria hangen af van de leeftijd, groeifase, voorgeschiedenis en het gehanteerde klinische protocol.

Monitoring van veranderingen

Bij herhaalde metingen kan de scoliometer worden gebruikt om veranderingen in rompasymmetrie te volgen. Daarvoor is een zorgvuldige en reproduceerbare werkwijze noodzakelijk.

Noteer bij voorkeur:

• de datum van de meting;
• de gemeten hoek in graden;
• de zijde van de prominentie;
• de thoracale, thoracolumbale of lumbale meetlocatie;
• de houding en gebruikte test;
• relevante veranderingen in groei of klachten;
• de naam van de onderzoeker.

Een verschil tussen twee metingen hoeft niet automatisch een werkelijke verandering te betekenen. Positionering, meetniveau en uitvoering kunnen de uitkomst beïnvloeden.

Scoliometer of inclinometer?

Een scoliometer behoort technisch tot de instrumenten waarmee een hoek of helling wordt gemeten, maar heeft een specifiek toepassingsdoel.

Voor welke professionals is de Pedi-Scoliometer geschikt?

• Fysiotherapeuten
• Kinderfysiotherapeuten
• Orthopedisch specialisten
• Artsen en physician assistants
• Jeugdgezondheidszorg
• Revalidatieprofessionals
• Onderzoekers en screeningsmedewerkers
• Medische en paramedische opleidingen

Voor een correcte interpretatie is kennis nodig van wervelkolomanatomie, scoliose, lichamelijk onderzoek en de beperkingen van de meetmethode.

Wat kan de Pedi-Scoliometer niet bepalen?

De Pedi-Scoliometer kan niet zelfstandig:

• de diagnose scoliose bevestigen of uitsluiten;
• de Cobb-hoek meten;
• de exacte vorm van een wervelkolomkromming bepalen;
• de oorzaak van de asymmetrie vaststellen;
• onderscheid maken tussen structurele en houdingsgerelateerde afwijkingen;
• de noodzaak van een brace of operatie bepalen;
• beeldvorming of specialistische beoordeling vervangen.

Rugasymmetrie kan verschillende oorzaken hebben. Naast scoliose kunnen onder andere houding, beenlengteverschil, spierontwikkeling en positionering tijdens het onderzoek invloed hebben op het zichtbare beeld.

Hygiënisch gebruik en onderhoud

Reinig het contactoppervlak na gebruik volgens de aanwijzingen van de fabrikant en het hygiëneprotocol van uw organisatie.

• Gebruik geen agressieve of schurende reinigingsmiddelen.
• Voorkom dat vloeistof in het meetmechanisme terechtkomt.
• Controleer regelmatig of de schaal vrij kan bewegen.
• Bewaar het instrument droog en beschermd tegen stoten.
• Controleer bij twijfel de nulstand vóór gebruik.

Combineer met andere meetinstrumenten

Voor algemene hoek- en bewegingsmetingen kan de Pedi-Scoliometer worden gecombineerd met de Baseline digitale inclinometer .

Voor handmatige inclinometingen vormt de SAEHAN bubble-inclinometer een passende aanvulling.

Voor het meten van grotere gewrichtshoeken en bewegingsuitslagen kan daarnaast de Lafayette uitschuifbare goniometer worden gebruikt.

Voor visuele uitleg over wervels, tussenwervelschijven en de normale krommingen van de rug is de anatomie poster Spinal Column – de wervelkolom een relevante aanvulling.

Tip van Albert

Technische specificaties

Veelgestelde vragen over de Pedi-Scoliometer